Mehmet Ali Paşa’nın Torunu Mehmed Nâzım Ran

Nazım Hikmet’in yaşamına ilişkin çok az bilinen ilginç bir öykü… 1827 yılında Almanya’nın Brandenburg kentinde, Karl Detroit adında bir çocuk dünyaya gelir. Babası müzik öğretmeni olan Karl Detroit, aile içinde baş gösteren huzursuzluklardan ötürü bir Frans...

Mehmet Ali Paşa’nın Torunu Mehmed Nâzım Ran (3 Aralık 2012)

Nazım Hikmet’in yaşamına ilişkin çok az bilinen ilginç bir öykü…

1827 yılında Almanya’nın Brandenburg kentinde, Karl Detroit adında bir çocuk dünyaya gelir.

Babası müzik öğretmeni olan Karl Detroit, aile içinde baş gösteren huzursuzluklardan ötürü bir Fransız yetimhanesine gönderilir.

Gemilerde miço olarak çalışma belgesini eline alır almaz, Hamburg Limanı’ndan kalkan bir gemiyle İstanbul’a doğru yola koyulduğunda henüz 12 yaşındadır.

Gemi İstanbul’a geldiğinde denize atlayan Karl Detroit, Kız Kulesi’ne doğru yüzmeye başlar. Kendisini kurtaran Kız Kulesi bekçisine, “gemiye geri dönmek istemediğini” anlatır.

İki ülke arasında küçük bir politik sorun yaratmış olsa da, dönemin Dışişleri Bakanı konumundaki Sadrazam Ali Paşa’nın sevgisini kazanıp, himayesine girer.

Harbiye’de okutulan çocuğa “Mehmet Ali” adı verilir.

Yıllar, 12 yaşında Kız Kulesi’ne yüzen çocuğu, Kırım Seferi ve Bosna, Karadağ savaşlarından sonra 2’nci Abdulhamit döneminde “Paşa” ünvanına taşır.

Mehmet Ali Paşa 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması’nda Osmanlı’yı temsil eden üç kişiden biridir!.. Berlin Antlaşması’nda Hıristiyan cemaatlere hak tanınmasıyla gerici çevreler, halkı Mehmet Ali Paşa’ya karşı “sizi gavura bu sattı” diye kışkırtır…

Ve, Mehmet Ali Paşa, Arnavutluk’ta linç edilir!

Aynı zamanda şair olan Mehmet Ali Paşa, kısa bir dönem gittiği Magdeburg’daki okulunu ziyaret ettiğinde şeref defterine bir şiir yazar ve bu şiir sonradan, gazetelerin birinde yayınlanır.

Saray ressamı Anton Von Warner, Mehmet Ali Paşa için şunları söylemiştir:

“Şiirlerini Almanca, Fransızca, Yunanca, Farsça ve Arap dillerinin tümünde aynı maharetle kaleme alabilen bir şair.”

Çocukluğunda Kız Kulesi’ne sığınan Mehmet Ali Paşa’nın dört kızından biri olan Leyla Hanım’ın da bir kızı dünyaya gelir: “Celile Hanım” Ve Celile Hanım’ın bir oğlu olur: “Nazım Hikmet” (Nüfusa kayıtlı asıl adı Mehmed Nâzım Ran’dır.)

Mehmet Ali Paşa’nın Hayriye Hanım, Leyla Hanım, Adviye Hanım ve Zekiye Hanım adlarında 4 kızı vardı. Bu kızlarından olan torunlarının ve torun çocuklarının arasında Nazım Kikmet, Mehmet Ali Aybar, Oktay Rifat ve Ali Fuat Cebesoy gibi kişilikler bulunmaktadır. (derleme)

Aşağıdaki fotoğrafta Nazım Hikmet, Annesi Celile Hanım ve kızkardeşi Samiye ile görülmektedir: